Ακολουθεί δελτίο τύπου του Δήμου Μεγαρέων με βάση τις επίσημες οδηγίες του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) και του Υπουργείου Υγείας:
Αγαπητές συνδημότισσες, αγαπητοί συνδημότες,
Η δημόσια υγεία αποτελεί την απόλυτη προτεραιότητά μας.
Θέλω να σας ενημερώσω, με αφορμή την έξαρση του ιού του Δυτικού Νείλου στην Αττική, για τις απαραίτητες οδηγίες προστασίας και επαγρύπνησης που οφείλουμε όλοι να τηρήσουμε ως πολίτες του Δήμου Μεγαρέων. Το σύνολο των πληροφοριών που ακολουθούν βασίζεται αποκλειστικά στις επίσημες οδηγίες του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) και του Υπουργείου Υγείας.
«Ο ιός του Δυτικού Νείλου έχει πλέον εγκατασταθεί στη χώρα μας και η εμφάνιση κρουσμάτων κάθε καλοκαίρι είναι, δυστυχώς, αναμενόμενη εξέλιξη. Αυτό όμως δεν πρέπει να μας οδηγεί σε πανικό, αλλά σε υπευθυνότητα. Η συντριπτική πλειονότητα όσων μολύνονται δεν εμφανίζει κανένα σύμπτωμα ή περνάει μια ήπια, παροδική αδιαθεσία. Δική μας ευθύνη, ως Δήμος αλλά και ως πολίτες, είναι να περιορίσουμε τις εστίες όπου αναπαράγονται τα κουνούπια και να προστατεύσουμε τους πιο ευάλωτους συνδημότες μας, τους ηλικιωμένους και όσους πάσχουν από χρόνια νοσήματα. Η πρόληψη είναι σήμερα το μόνο διαθέσιμο όπλο μας, αφού δεν υπάρχει ούτε εμβόλιο ούτε ειδική θεραπεία για τον ιό, και είναι ένα όπλο που αποδίδει μόνο όταν το χρησιμοποιούμε όλοι μαζί: στο σπίτι, στην αυλή, στο χωράφι μας».
Η επιδημιολογική εικόνα και στατιστικά στοιχεία
Σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο: Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία του ΕΟΔΥ, έως τις 19 Αυγούστου 2026 έχουν καταγραφεί πανελλαδικά 157 επιβεβαιωμένα κρούσματα και 13 θάνατοι (με διάμεση ηλικία των θανόντων τα 82 έτη), με την Περιφέρεια Αττικής να συγκεντρώνει σχεδόν το 70% του συνολικού εγχώριου φορτίου.
Η σύγκριση με προηγούμενα έτη: Όπως επισημαίνει ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών (ΙΣΑ), η φετινή έντονη έξαρση έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τα έτη 2022 και 2023, κατά τα οποία δεν είχε καταγραφεί κανένα εγχώριο ανθρώπινο κρούσμα στην Αττική.
Η κατάσταση στον Δήμο Μεγαρέων: Παρότι ο Δήμος μας δεν συγκαταλέγεται, αυτή τη στιγμή, στον πυρήνα των πιο επιβαρυμένων Δήμων της ανατολικής και βόρειας Αττικής, παραμένουμε σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής και ετοιμότητας. Οι υπηρεσίες του Δήμου έχουν εντείνει τους στοχευμένους ψεκασμούς, ωστόσο η σύνθετη επιδημιολογία του ιού καθιστά απαραίτητη την ατομική συμβολή όλων μας.
Τι είναι ο ιός του Δυτικού Νείλου και πώς μεταδίδεται
Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται στον άνθρωπο κυρίως με το τσίμπημα μολυσμένου κουνουπιού —συνήθως του κοινού κουνουπιού (γένους Culex), που δραστηριοποιείται κατά κύριο λόγο τις βραδινές και νυχτερινές ώρες. Τα κουνούπια μολύνονται όταν τσιμπήσουν άγρια πτηνά που φέρουν τον ιό, και στη συνέχεια τον μεταδίδουν σε ανθρώπους και ζώα. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι ο ιός δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω της συνήθους κοινωνικής επαφής (άγγιγμα, εναγκαλισμός, ομιλία), ούτε μέσω σεξουαλικής επαφής, ούτε από την απλή επαφή με ζώα ή πτηνά. Ο ιός έχει καταγραφεί στη χώρα μας από το 2010 και έκτοτε εμφανίζεται σχεδόν σε ετήσια βάση κατά τους καλοκαιρινούς και φθινοπωρινούς μήνες, γεγονός που καθιστά την τήρηση των μέτρων προστασίας σταθερή, ετήσια προτεραιότητα και όχι έκτακτο μέτρο.
Συμπτώματα και ομάδες αυξημένου κινδύνου
Σύμφωνα με τα επιδημιολογικά δεδομένα του ΕΟΔΥ, το 80% όσων μολύνονται παραμένουν εντελώς ασυμπτωματικοί. Περίπου το 20% εμφανίζει ήπια, γριπώδη συμπτωματολογία (πυρετό, πονοκέφαλο, μυϊκούς και αρθρικούς πόνους, γενικευμένη κόπωση), η οποία συνήθως υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες χωρίς επιπλοκές. Σε ποσοστό μικρότερο του 1% —και κυρίως σε άτομα άνω των 50 ετών ή με υποκείμενα νοσήματα (καρδιαγγειακά, σακχαρώδη διαβήτη, νεφροπάθειες, ανοσοκαταστολή, χρόνια νευρολογικά προβλήματα)— μπορεί να εκδηλωθεί σοβαρότερη νόσος με προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος (εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα, δηλαδή φλεγμονή του εγκεφάλου ή των μηνίγγων), η οποία απαιτεί άμεση νοσηλεία. Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως 2 έως 14 ημέρες μετά το τσίμπημα του μολυσμένου κουνουπιού. Για τον λόγο αυτό, η ιδιαίτερη προσοχή και συνέπεια στα μέτρα προστασίας είναι κρίσιμη ειδικά για τους ηλικιωμένους συμπολίτες μας και τους πάσχοντες από χρόνια νοσήματα.
Δεν υπάρχει εμβόλιο ή ειδική θεραπεία και γι’ αυτό η πρόληψη είναι καθοριστική
Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο για τον άνθρωπο, ούτε ειδική αντιική θεραπεία για τη λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Η αντιμετώπιση περιορίζεται σε υποστηρικτική θεραπεία των συμπτωμάτων, ενώ τα σοβαρά περιστατικά χρειάζονται νοσηλεία. Αυτό καθιστά την πρόληψη —δηλαδή την αποφυγή του τσιμπήματος και τον περιορισμό του πληθυσμού των κουνουπιών— το μοναδικό πραγματικά αποτελεσματικό μέσο προστασίας που διαθέτουμε σήμερα.
Πώς προστατευόμαστε: μέτρα ατομικής προστασίας
Χρησιμοποιούμε εγκεκριμένα εντομοαπωθητικά σώματος στο ακάλυπτο δέρμα και πάνω από τα ρούχα, με δραστικές ουσίες αποδεδειγμένης αποτελεσματικότητας (DEET, ικαριδίνη/icaridin, IR3535, Citriodiol), ακολουθώντας πάντα αυστηρά τις οδηγίες χρήσης της συσκευασίας.
Φοράμε, όσο είναι εφικτό, μακριά μανίκια και παντελόνια, κατά προτίμηση ανοιχτόχρωμα και φαρδιά ρούχα.
Τοποθετούμε και συντηρούμε σήτες σε παράθυρα, μπαλκονόπορτες και λοιπά ανοίγματα του σπιτιού.
Χρησιμοποιούμε κουνουπιέρα, ιδίως σε βρέφη, ηλικιωμένους και άτομα με προβλήματα υγείας.
Χρησιμοποιούμε ανεμιστήρες ή κλιματιστικά, καθώς ο αέρας δυσχεραίνει την προσέγγιση των κουνουπιών.
Ποτίζουμε τον κήπο κατά προτίμηση τις πρωινές ώρες και κουρεύουμε τακτικά γρασίδι, θάμνους και φυλλωσιές, όπου καταφεύγουν τα ενήλικα κουνούπια.
Η κοινή μας ευθύνη: εξάλειψη των εστιών στάσιμου νερού
Τα κουνούπια γεννούν τα αυγά τους αποκλειστικά σε στάσιμα νερά —ακόμη και σε ελάχιστη ποσότητα. Ο περιορισμός του πληθυσμού τους εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τη δική μας μέριμνα μέσα στους ιδιόκτητους χώρους μας: αυλές, μπαλκόνια, ταράτσες, κήπους, χωράφια. Καλούμε όλους τους πολίτες να ελέγξουν σήμερα τον χώρο τους και:
Να αδειάζουν ή να ανανεώνουν, τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα, το νερό από γλάστρες, ποτίστρες, κουβάδες, βαρέλια και κάθε δοχείο που συγκεντρώνει νερό.
Να αναποδογυρίζουν ή να καλύπτουν αντικείμενα που δεν χρησιμοποιούν τακτικά (λάστιχα αυτοκινήτων, καρότσια, βάρκες).
Να καθαρίζουν τακτικά τις υδρορροές, τα φρεάτια και τα λούκια από φύλλα και σκουπίδια.
Να επιδιορθώνουν σπασμένους σωλήνες και βρύσες με διαρροές.
Να καλύπτουν με σήτα τους αγωγούς εξαερισμού βόθρων και δεξαμενών.
Ο Δήμος Μεγαρέων από την πλευρά του μεριμνά για τον τακτικό καθαρισμό των κοινόχρηστων χώρων και των δικτύων ομβρίων ευθύνης του. Ωστόσο, η εμπειρία και η επιστήμη είναι σαφείς: ο καθοριστικός παράγοντας για τον περιορισμό του πληθυσμού των κουνουπιών σε μια περιοχή είναι η ενεργός συμμετοχή κάθε πολίτη στον δικό του χώρο. Χωρίς αυτή τη συλλογική προσπάθεια κανένα μεμονωμένο μέτρο δεν αρκεί.
Για περισσότερες πληροφορίες
Οι δημότες μπορούν να απευθύνονται για κάθε διευκρίνιση στα ακόλουθα σημεία επικοινωνίας:
ΕΟΔΥ: Τηλ. 1135 (24ωρη εξυπηρέτηση) – www.eody.gov.gr
Δήμος Μεγαρέων: Τηλ: 22960 81007, 22963 20148
ΚΕΠ Υγείας Δήμου Μεγαρέων: Τηλ: 22960 21012
Κέντρο Κοινότητας Δήμου Μεγαρέων: Τηλ: 22960 26862
Ο Δήμος Μεγαρέων σε συνεργασία με τους αρμόδιους υγειονομικούς φορείς και την Περιφέρεια Αττικής συνεχίζει τον συντονισμό, τους ελέγχους και τις επίγειες παρεμβάσεις καταπολέμησης σε δημόσιους χώρους. Ζητούμε τη συνεργασία και την υπευθυνότητα όλων, για να περιορίσουμε τη διασπορά και να προστατεύσουμε τους πιο ευάλωτους συμπολίτες μας.
Με αίσθημα ευθύνης,
Ο Αντιδήμαρχος Κοινωνικής Πολιτικής, Προαγωγής και Προστασίας Δημόσιας Υγείας
Δήμου Μεγαρέων
Σταμάτης Γεωργάκης
Πηγές:
Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) – www.eody.gov.gr
Υπουργείο Υγείας
Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών (ΙΣΑ)
